Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі




НазваниеΙ-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі
страница4/5
Дата конвертации16.02.2016
Размер0.83 Mb.
ТипДокументы
источникhttp://www.diplomkaz.kz/wp-content/uploads/2013/02/Дип.-кәсіпкерлік-қызметтің-даму-проблемалары-
1   2   3   4   5

Кесте 5 Шағын кэсіпкерлік субъектлерінің өсу серпіні 2003-2004жж.*


Шағын кәсіпкерлік

субъектлері,

оның ішінде

2003 жыл

2004 жыл

Тіркелгендері



51680

56961

Нақты қызмет жасайтындар



48562

52510

* Алматы облыстық СК мәліметтері бойынша

Кестеден байқап отырғанымыздай, былтырғы жылмен салыстырғанда кәсіпкерлік субъектлерінің бірлігі 5281 бірлікке өскені көрініп түр, бүл да болса мемлекеттің шағын және орта бизнес субъектлеріне жан-жақты жағымды, оның ішінде салық салу механизмідерінің бүрынғымен салыстырғанда оңайлатылғандығынан және басқа да жағдай туғызып отыруынан деуге болады.

Сонымен қатар, 5-кестеде келтірілген субъектлердің ішінде бюджетпен есеп айырысудың түрлеріне қарай шағын кәсіпкерлер түрлі категорияларға бөлінеді.(6-кесте, 1-сурет)


Кесте 6

Алматы облысы бойынша шағын кәсіпкерлікпен айналысатын субъектлер саны, 2004ж.*


Шағын кәсіпкерлік субъектлері

Субъектлер саны

Жалпы кәсіпкерлер санындағы үлесі ө-бен

Жалпыға ортақ тәртіппен қызметін жүзеге асыратын жеке кәсіпкерлер

1272

3,0

Оңайлатылған декларация негізінде қызметін жүзеге асыратындар

6229

11,0

Патент негізінде бюджетпен есеп айырысатын жеке кәсіпкерлер

9202

16,0

Біржолғы талон негізіде жүмыс жасайтындар

522

1,0

Шаруа қожалықтары

34354

60,0

ШКС — занды түлғалар

5382

9,0

* Алматы облыстық СК мәліметтерінен

Кестедегі молметтерді диаграммадан анықтап көруге болады

(1-сурет). Кесте мен диаграммадан байқағанысмыздай облыстағы кәсіпкерлікпен айналысатын субъектлердің басым бөлігін патен негізінде қызметін жүзеге асыратын жеке кәсіпкерлердің үлес салмағы басым болып келеді, сонымен бірге, бір ыңғай жер салығын төлейтін шаруа қожалықтарының да салыстырмалы түрде сан жағынан басқа кәсіпкерлерден жоғары болып түрғанын байқауға болады.

Бюджетпен есеп айырысу түрлеріне байланысты шагын кәсіпкерлік субъектлерінің үлесі, 2004ж*

*6-кесте негізінде жасалган.

Кесте мен соның негізінде жасалған диаграммадан байқап оытрғанымыздай





Алматы облысында шағын кәсіпкерлік субъектлері түрлерінің барлық түрлеріне жуығы бар, оның ішінде кобірек үлеске ие болып отырғаны, әрине облыстың климаттық жағдайы мен экономикалық даму бағыттарының ерекшеліктеріне қарай, жеке кәсіпкерлердің ішінде шаруа қожалықтары жақсы дамыған. Ол, сонымен қатар биылға ауыл жылы деп аталып отырған кезеңмен тұспа-тұс келіп, мемлекет тарапынан бүл салаға қолдау көрсетіліп отырғанан айғақтайы.

Содан кейінгі орында, оңайлатылған декларация негізінде жіне патент бойынша қызмет жасайтындар үлесі көбірек. Ол, занды да себебі, көптеген шағын бизнес субъектлеріне аталған режимдердің тиімді жағы көп, мысалға есеп айырысудың қарапйымдылығы, салықтық ауыртпалықтың төмендігі, салық төлеушілерге түсінуге оңай болуы және т.б.

Сонымен, 01.01.2005 жылғы жағдай бойынша Алматы облысында жалпы жеке кәсіпкерлік қызметпен айнальгсатын тіркелген субъектлер саны 56961 бірлікті қүрап отыр, олардың ішінде нақты жүмыс жасайтын шағын кәсіпкерлікпен айналысатын субъектлер саны 52510 бірлікті қүрайды. Сонымен бірге олардан түскен салықтық түсімдер осы жылдың басында 2747786,7 мың теңгені қүрап отыр. Бүл дегеніміз жалпы Алматы облысы бойынша салықтық түсімдердің 5,8 ө-ын қүрап отыр, ал жергілікті бюджеттегі түсімдердің 15,3ө -ын қүраған.

Ал, былтырғы жылғы мәлімет бойынша, жагтпы тіркелген косіпкерлердің саны 51680 бірлік болған да, олардың ішінде нақты жүмыс істеп түрған субъектлер саны 48562 бірлік болған. Ал, олардан түскен салықтық түсімдер 2914187,9мың теңгені қүраған, ол сәйкесінше жалпы бюджеттік түсімдердің 7,9ө-ын, ал жергілікті бюджет түсімдеріндегі үлесі 20,3ө-ға теңестірілген.

2005 жылғы қаңтар айында тіркелген кәсіпкерлік субъектлерінің ішіндегі 5382 заңды түлғалар болып табылады, оның ішіндегі нақты қызметпен айналысып отырғандарының саны 3274 бірлікті қүрайды, олардан түскен салықтық түсім 2083350,1 мың теңгені қүрап отыр (7-кесте).


Кесте 7 Арнаулы салық режимін қолданатын заңды түлгалардан түсетін салықтық түсімдер




Барлық

Оның ішінде

Салықтық

Оның барлық

Заңцы түлғалар

тіркелге ндері

нақты қызмет атқаратын

түсшдер (мың теңге)

кәсшкерліктен түсетін





дары



салықтардағы үлесі (ө-бен)

Шағын кәсіпкерлікпен

5382

3274

2083350,1

75,8

аиналысатын занды













тұлғалар барлығы, оның ішінде













Ауыл шаруашылығы

177

177

124085,7

4,5

өншін өндіруші занды түлғалар













Оңайлатылған

421

380

97148,4

3,5

декларация непзінде













қызметш жүзеге асыратындар













Жалпыға ортақ

4784

4784

1862116,0

67,8

тәртшпен қызметін













жүзеге асырушылар









Жалпы тіркелген шағын бизнес субъектлерінің ішіндегі занды түлғалардың арнаулы салық режимін жүзеге асыратындар оның ішінде:

оңайлатылған режим бойынша қызметін жүзеге асыратын салық толеушілер саны 421, оның ішінде нақты қызмет жасайтындары 380 бірлікті қүрайды, олардан түсетін салықтық түсімдер 97148,4 мың теңге.

Патент негізінде қызметін жүзеге аысратын ауыл шаруашылығы онімін өндіруші заңды тұлғалар саны 177 де, олардан түсетін салықтық түсімдер 124085,7 мың теңге.

Жалпыға бірдей тәртіппен қызметін жүзеге асыратын занды түлғалар саны 4784 бірлікті қүрап, олардан түсетін салықтық түсімдер 1862116,0 мың теңге.

Жоғарыда келтірілген кестедегі мөліметтерден көріп отырғанымыздай, қызметін жалпыға ортақ тортіппен жүзеге асыратын заңцы түлғалардың әлі де болса басым болып отырғанын және олардан түсетін салықтық түсімдердің басқалардан артық түскенін байқауға болады.

Енді, жеке кәсіпкерлікпен айналысатын түлғаалардың жай —күйіне келетін болсақ, онда 2005 жылдың 1-қаңтарындағы жағдай бойынша тіркелген жеке кәсіпкерлер саны 51579 бірлік, оның ішінде нақты қызмет ететін жеке түлғалар саны 49236 бірлікті қүрайды, олардан түсетін салықтық түсімдер 664436,6 бірыңғай жер салығының негізінде қызметін жүзеге асыратын және жалпыға бірдей тәртіппен жүмыс жасайтын шаруа қожалықтарының тіркелгені 34354, олардың ішінен нақты қызмет атқаратыны 33227, олардан түсетін салықтық түсімдер 152185,0 мың теңге.

Патент негізінде қызметін жүзеге асыратын жеке түлғалардың тіркелгені 9202, .* оның ішінде нақты жүмыс жасайтындары 8926. Салықтық түсімдер 123639,0 мың теңге.

Оңайлатылған декларация негізінде қызметін жүзеге асыратын 6229, нақты қызмет атқаратындары 5869, бюджетке салықтық түсімдер 253392,9 мың теңге. Жалпыға бірдей тәртіппен қызметін жүзеге асыратын жеке косіпкерлердің жалпы тіркелгендер саны 1272, оның ішінде 692-сі нақты қызмет атқаратындары жәнеолардан түсетін салықтық түсімдер 126920,6 мың теңге.

Базарларда жылына 90 күннен артық қызметін жүзеге асыратын бір жолғы талон негізінде қызметін жүзеге асыратын жеке косіпкерлер саны 522, олардан бюджетке салықтық түсімдер 8299,1 мың теңге көлемінде салық сомасы түскен.


Кесте 8

Жеке кәсіпкерлерден түсетін салықтык түсімдердің шағын бизнестен алынатын салықтық түсімдердегі алатын орны,2004ж*




Барлық

Оның ішінде

Салық

Оның барлық

Жеке кәсіпкерлері

тіркел гендері

нақты қызмет атқаратын дары

тық

түсімдер (мың теңге)

кәсіпкерліктен түсетін салықтардағы үлесі (ө-бен)

Барлық шағын бизнеспен

51579

49236

664436,6

24,1

аиналысатын жеке кәсіпкерлер, оның ішінде













Бірыңғай жер салығы бойынша бюджетпен есеп

34354

33227

152185,0

5,5

айырысатын шаруа қожалықтары













Оңайлатылған декларация

6229

5869

253392,9

9,2

непзщде қызметін жүзеге асыратындар













Патент негізінде қызметін жүзеге асырушылар

9202

8926

123639,0

4,5

Бір жолғы талон негізінде қызметін жүзеге асыруылар

522

522

8299,1

0,3

Жалпыға ортақ тортіппен

1272

692

126920,6

4,6

қызметш жүзеге асырушылар














8-кестеден көріп отырғанымыздай, жеке кәсіпкерлердің ішінде саны жағынан орташа болса да, салықтық түсімдер жағынан басым түЪіп отырған оңайлатылған декларация негізінде бюджетпен есеп айырысатын жеке кәсіпкерлер болып табылады екен, яғни барлық шағын кәсіпкерліктен түсетін салықтық түсімдердің 9,2 ө-ын қүрайды, ал сан жағынан басқалармен салыстырғанда жоғары болып отырған, ол бірыңғай жер салығын телейтін шаруа қожалықтары.

Алдыңғы, яғни 2005 жылғы қаңтар айымен салыстырғандағы шағын бизнес субъектлерінен түсетін жалпы салықтық түсімдердің былтырғы немесе 2004 жылдың қаңтарындағы жағдай бойынша жоғарырақ екенін келесі диаграммадан байқауға болады.


Шағын бизнес субъектлерінен түскен салықтық түсімдер,

2003-2004жж. (млн.тг.) Сурет 2




01.01.2005ж. бойынша 3274 нақты жүмыс жасайтын заңца түлғалардан 2083350,1 мың теңге салық сомасы түскен. Алдыңғы жылмен салыстырғанда тіркелген занды түлғалар саны 417 бірлікке кобейген, ал нақты жүмыс істейтіндер саны 33 бірлікке азайған. Түскен салықтар 2003 жылмен салыстырғанда 2004 жылы 152645,2 теңгеге азайған.

Сонымен бірге, үстіміздегі жылдың басында шаруа қожалықтарын қоспағанда 17225 жеке кәсіпкерлер тіркелген болатын, оның ішінде нақты қызмет атқаратындары 16009 кәсіпкерлер, алдыңғы жылмен салыстырғанда олардың саны 2410 бірлікке өскен және нақты қызмет жасайтындарының саны 1409 бірлікке жоғарылаған. Сәйкесінше жеке кәсіпкерлерден түскен салықтық түсімдер 89985,5 мың теңгеге өсіп отыр.

Келесі, шаруа қожалықтарына келетін болсақ, осы жылдың басындағы мәлімет бойынша 34354 шаруа қожалығы тіркеліп, нақты түрде қызмет жасап отырғандарының саны 33227 бірлікті қүрап отырған. Жалпы алғанда олардың санның жоғарылау тенденциясы байқалады, өйткені тіркелгендер 2454 шаруашылыққа, ал жүмыс жасайтындар 2572 қожалыққы көбейген. Ал, аталған шаруа қожалықтарынын түскен салықтық түсімдер былтырғы жылмен салыстырғанда 4064,7 мың теңгеге көбейген.

Осылайша 2003 жылмен салыстырғанда 2004 жылда барлық шағын кәсіпкерлікпен айналысатындардың сан жағынан 5281 бірлікке көбейіп отырғаны байқалады. Осыған қарамастан олардан түсетін жалпы салықтық түсімдер сомасы 181201,7 мың теңгеге азайып отыр.

Салықтық түсімдердің төмендеуіне салықтық түсімдердің басым бөлігін қүрайтын занды түлғалардан түсетін салықтық түсімдердің азайғаны әсерін тигізіп отыр.

Оның себептері сол, біріншіден нақты жүмыс жасайтын занды түлағалар саны азайғандықтан, екіншіден занды түлғалардың шағын бизнестен орта бизнеске өтуінен. Мысалға, 2003 жылдың қаңтарынан бастап ЖШС "Киик", ЖШС "Реалма" и ЖШС "Спецдормаш" сияқты фирмалар меншігіндегі активтердің көбейгеніне байланысты орта бизнес субъектлері қатарына ауысады, былтырғьт жылы олардан түскен бюджетке салықтық түсімдер 48062,7 мың теңгені қүраған болатын.

Сондай-ақ, 2003 жылы Алматы облысы бойынша жүргізілген салықтық тексерулер нәтижесінде 17773,8 мың теңге қүрайтын қосылған қүн салығы түскен болатын жоне аталған сома патент негізінде түскен салық сомасына жатқызылған болатын.

Сонымен бірге, шағын кәсіпкерліктен түскен салықтық түсімдердің азаюына 2004 жылдың 1-қаңтарынан бастап оңайлатылған декларация бойынша жеке түлғаларға 4 пайыздан 3 пайызға дейін, ал занды түлғалар бойынша 5 пайыздан 4 пайьгзға дейін төмендегені озіндік әсерін тигізіп отыр.

Аталған субъектлер бойынша салықтық түсімдердің дер кезінде және толықтай түсуіне салық қызметі органдарының атқаратын ролі жоғары болып отыр. Баршаға белгілі, соңғы кезде салықтық тексерулер, әсіресе рейдтік тексерулердің саны азайып, кәсіпкерлік субъектлердің қызметтерін жүзеге асыруьтна мемлекет тарапынан жағымды жаздай туғызуға үмтылып отыр, бүл да олардың салық базасын кеңейтіп, толыққанды жүмыс жасауға мүмкіндік беріп отыр.

Дгенемнен, салық қызметі органдары тарапынан бақылауды мүлдем тоқтатуға болмайды, сондықтан, аз да болса жүргізілген тексерулер бойынша, мысалға Сарқант, Ақсу, Кербулақ, Көксу, Ескелді аудандарындағы және Талдықорған мен Қапшағай қалаларында жүргізілген тексерілер барысынды 2147 субъект тексеріліп, оның 18 —інде салықтық қүқық бүзушылықтар тіркелген, оның ішінде:

екі жағдайда салық объектлері төмендетіліп көрсетілгендіктен оларға 20610 сомасында әкімшілік айыппүлдары салынған.

11 субъектіде фискалды жадысы бар бақылау-касса машинасын қолдануда бұзушылықтар жасалғандықтан, 52320 теңге мөлшерінде әкімшілік айыппұл салынған.

Сонымен қатар СК қызметкерлерімен бір жолғы талондарды тарату тәртібін тексеру жөнінде Облыстың біраз аудандарында: Іле, Талғар, Ақсу, Алакөл, Еңбекшіқазақ, Ескелді, Жамбыл, Қарасай, Коксу, Сарқанд, Кербулақ елді-мекендерінде және

Қапшағай қаласында іс-шаралар жүргізілді.

Салық Комитетінде , сонымен бірге шағын кәсіпкерлік субъектлерімен салық зандылықтарына байланысты сүрақ-жауап, талдау, түсіндіру сияқты жүмыстар үнемі жүргізіліп отырады. Бүл, әрине салық субъектлерінің салықтық медениетін арттырып, олардың салық төлеу жүмысына саналы түрде қарауына мүмкіндік береді. Ал, ол салық базаларын кеңейте отырып, салықтық түсімдердің мемлекеттік бюджетке толықтай, уақытында түсуіне мүмкіндік тудыратыны сөзсіз.

1   2   3   4   5

Похожие:

Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі iconСалықтардың әлеуметтік-экономикалық мәні мен мазмұны 5-12б
Тарау Қазақстан Республикасының әлеуметтік қатынастарға әсер ету тұрғысындағы салық жүйесі 33-42б
Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі iconСалықтардың әлеуметтік-экономикалық мәні мен мазмұны 5-12б
Тарау Қазақстан Республикасының әлеуметтік қатынастарға әсер ету тұрғысындағы салық жүйесі 33-42б
Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі iconДисциплины по выбору/ Name of subject
Курстың пререквизиті: Қазақстан республикасындағы мемлекеттік басқарманың және мемлекеттік қызметтің мәселелері
Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі iconАлматы қаласындағы өңірлік қаржы орталығы қатысушыларының Қазақстан Республикасының еңбек заңнамасы саласындағы қызметіне жеке кәсіпкерлік саласындағы тәуекелдер дәрежесін бағалау өлшемдерін және тексеру парағының нысанын бекіту туралы
Ардағы «Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 13-бабының 4-тармағына,...
Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі icon2. Қазақстан Республикасындағы салықтардың негізгі түрлері
Салықтардың экономикалық мәні олардың өзінің функциялары мен міндеттерін жүзеге асыру үшін мемлекет жұмылдыратың ұлттық табыстың...
Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі icon1-тарау. Кәсіпкерлік субъектілері мен мемлекеттің өзара іс
Республикасының кәсіпкерлік саласындағы заңнамасы Қазақстан Республикасының Конституциясына, осы Кодекске және Қазақстан Республикасының...
Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі iconҚазақстан Республикасы Экономикалық даму және сауда министрлігі
«Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік бақылау және қадағалау туралы» Қазақстан Республикасы 2011 жылғы 6 қаңтардағы Заңының 14-бабына...
Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі icon1-тарау. Халықаралық еңбек бөлінісінің халықаралық экономикадағы алатын орны мен ролі
Оларға тән қасиеттердің бірі экономикалық интернационализацияның әртараптандыру нысандары болып табылады. Олардың ішінде қазіргі...
Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі icon«Катонқарағай ауданының кәсіпкерлік бөлімі» мемлекеттік мекемесінің
Экономиканың басым бағыттары, ауданның халқы мен ұйымдарының және басқа өңірлердің артып отырған қажеттіліктерін қанағаттандыра алатын...
Ι-Тарау.Қазақстан Республикасындағы кәсіпкерлік қызметтің даму бағыттары және оларға мемлекеттік әсер ету жүйесіндегі салықтардың ролі icon«Тобыл» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы» ұлттық компаниясы», «Каспий» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы» ұлттық компаниясы», «Батыс» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы» ұлттық компаниясы» акционерлік қоғамдары қызметінің негізгі қағидаттары туралы меморандумдарды бекіту туралы
Л», «Каспий» және «Батыс» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорацияларын құру және олардың қызметін қамтамасыз ету жөніндегі шаралар туралы»...
Разместите кнопку на своём сайте:
Документы


База данных защищена авторским правом ©kzdocs.docdat.com 2012
обратиться к администрации
Документы
Главная страница