«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен




Название«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен
страница1/7
Дата конвертации15.02.2016
Размер0.82 Mb.
ТипДокументы
источникhttp://psu.kz/arm/upload/umk/179582.doc
  1   2   3   4   5   6   7

Пәні бойынша оқыту бағдарламасының (Syllabus)

титулдық парағы




Нысан ПМУ ҰСН 7.18.4/19



Қазақстан Республикасының Білім және ғылым министрлігі


С.Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университеті


Менеджмент кафедрасы


«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен

5В050900 «Әлеуметтік жұмыс» мамандығының студенттеріне арналған


ПӘНІ БОЙЫНША ОҚЫТУ БАҒДАРЛАМАСЫ (Syllabus)


Павлодар


Пәні бойынша оқыту бағдарламасын (Syllabus)

бекіту парағы




Нысан ПМУ ҰСН 7.18.4/19


БЕКІТЕМІН

Қаржы-экономика факультетінің деканы Эрназаров Т.Я.

_______________

«__»_________20_ж.


Құрастырушы: ___________ аға оқытушы Кагибат А.К.


«Менеджмент» кафедрасы


5В050900 «Әлеуметтiк жұмыс» мамандығының студенттеріне арналған
«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу»


пәні бойынша оқыту бағдарламасы(Syllabus)


Бағдарлама 20 ж. «___» ___________ бекітілген, жұмыс оқу бағдарламасы негізінде жасалған.


Кафедра отырысында ұсынылды 20 ___ ж. «__» ____________ №__ хаттама.


Кафедра меңгерушісі _________Бейсембаева Г.М. 20___ ж. «__» ____________

(қолы)


Қаржы-экономика факультетінің оқу-әдістемелік кеңесімен құпталған

20 ___ж. «__»_________№___ хаттама


ОӘК төрайымы _______________Темиргалиева А.Б. 20___ ж. «__» __________

(қолы)


Келісілді: «Педагогика-психология» кафедрасының меңгерушісі, п.ғ.д., профессор _____________ Бурдина Е. Н. 20___ ж. «__» ____________


1.Оқу пәнінің паспорты
Пәннің атауы «Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу»


Міндетті компонент пәні


Кредиттер саны және оқу кезеңі

Барлығы-3 кредит

Курс: 3

Семестр: 6

Аудиториялық сабақтардың барлығы-45

Дәрістер – 30 сағат

Семинар сабағы – 15 сағат

СӨЖ – 90 сағат

соның ішінде СӨЖМ – 22,5 сағат

Жалпы сыйымдылығы – 135 сағат

Бақылау нысаны

Емтихан – 6 семестр

Пререквизиттер

Осы пәнді меңгеру үшін төмендегі пәндерді меңгеру кезінде алынған білім, икемділік және дағды-машықтар қажет: экономикалық теория, микроэкономика, менеджент, қаржы.


Постреквизиттер

Пәнді оқғаннан кейін әртүрлі меншіктегі әлеуметтік жұмысты ұйымдастырушылық-экономикалық негіздеріне толық икемделеді, және одан әрі келесі пәндерді қарастырады «Экономикалық теория негіздері».


Оқытушы туралы мәлімет және байланыс ақпараттары

А.Ж.Т. Кагибат Азамат Кагибатович

Ғылыми дәрежесі,атағы аға оқытушы

Кафедра « Менеджмент», аудитория _524__,

телефон: __673646______________________,

Е-mail kausar52@ mail.ru

2. Пәні, мақсаты және міндеттер

Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу - пәнді оқытудың міндеттері еңбекпен қамту саласында болып жатқан және тұрғындардың басым көпшілігінің материалдық жағдайлары мен әлеуметтік психологиялық көніл-күйіне едәуір әсер ететін әлеуметтік, экономикалық, психологиялық және этикалық процестерінің механизмдерін оқып білу, сонымен қатар:

  • әлеуметтік басқару негіздері туралы түсініктеме беру;

  • басқарудың, билік жүргізу және ұйымдастырудың, жұмыстың технологиялардың, әлеуметтік жұмыстың құжаттарын теориялық негіздерін оқу;

  • әлеуметтік қызметкерлерге кәсіби қызметтің ерекшеліктері мен спецификасын терең таныстыру.


Пәнді игеру мақсаты Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу, оның міндеттері мен мазмұнын басқару әдістерін; әлеуметтік қыз-меткерлердің ұйымдастырушылық қабілетін қалыптастыру.


3 Пәннің тақырыптық жоспары

Сабақ түрлері бойынша академиялық сағаттарды бөлу


№ п/п

Тақырыптардың атауы

Сағаттар саны

Дәр.

Тәж.

Зерт.

студ

СӨЖ

СӨЖМ

1

Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу

2

1







7

1

2

Адамның еңбек етуге және еңбек ету бостандығына конституциялық құқығы

2

2







7

1

3

Халықты еңбекпен қамту, оның әлеуметтік-экономикалық мәні

2

2







7

2

4

Жұмыссыздық - әлеуметтік-экономикалық құбылыс

2










7

2

5

Еңбек нарығы, оның құрылымы, моделі, әрекет механизмі

4

2







7

2

6

Еңбекпен қамтудың классикалық, неоклассикалық және өзекті концепциялары, оларды реттеу

2










7

2

7

Халықты еңбекпен қамту саясаты – мемлекеттің әлеуметтік саясатының құрамдас бөлігі ретінде

2

2







7

1

8

Еңбекпен қамту саясатын іске асырудың халықаралық тәжірибесі

2










7

2

9

Қазақстан Республикасындағы еңбекпен қамту саясатыны ерекшеліктері және оны реттеу

2

2







7

2

10

Әлеуметтік-сегменттік еңбек нарығы: әйелдер мен жастарды еңбекпен қамту

2

2







7

2

11

Еңбекпен қамту мен жұмыссыздықтың әлеуметтік-экономикалық және этникалық проблемалары

2

2







7

1

12

Әлеуметтік қызметін жұмыссыздар мен олардың отбасын әлеуметтік-экономикалық және психологиялық қолдау жұмысы

2










7

1

13

Еңбек қатынастары саласындағы әлеуметтік жұмыс: әлеуметтік серіктік, еңбек даулары және оларды шешу

4










6

1,5




Қорытынды:

30

15







90

22,5


5 Дәріс сабақтарының мазмұны


1 Тақырып. Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу

Жоспар

  1. Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу пәні, мазмұны және басқа ғылымдармен байланысы

  2. Халықты жұмыспен қамту бағыттары

  3. Мемлекетік сектордағы әлеуметтiк жұмыс қағидалары


1 Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу пәні, мазмұны

және басқа ғылымдармен байланысы


Еңбекпен қамту саласында болып жатқан және тұрғындардың басым

көпшілігінің материалдық жағдайлары мен әлеуметтік психологиялық көніл-күйіне едәуір әсер ететін әлеуметтік, экономикалық, психологиялық және этикалық процестерінің механизмдерін оқып білу, сонымен қатар:

  • әлеуметтік басқару негіздері туралы түсініктеме беру;

  • басқарудың, билік жүргізу және ұйымдастырудың, жұмыстың технологиялардың, әлеуметтік жұмыстың құжаттарын теориялық негіздерін оқу;

  • әлеуметтік қызметкерлерге кәсіби қызметтің ерекшеліктері мен спецификасын терең таныстыру.

Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу, оның міндеттері мен мазмұнын басқару әдістерін; әлеуметтік қыз-меткерлердің ұйымдастырушылық қабілетін қалыптастыру.

әлеуметтік ортаны басқару, оның міндеттері мен мазмұнын әлеуметтік жұмысты басқару әдістерін; әлеуметтік қыз-меткерлердің ұйымдастырушылық қабілетін қалыптастыру.

Студент пәнді оқып білу нәтижесінде:

  • басқару ойдың даму тарихын;

  • Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу әлеуметтік жұмысты басқару мағынасын мен мазмұнын;

  • әлеуметтік жұмыста басқарудың ұйымдастыру құрылымын;

  • Жұмыссыздық - әлеуметтік-экономикалық құбылыс

  • әлеуметтік қызметін басқарудың институтционалдық негізі ретінде;

  • персоналды басқаруға үйренеді.

Басқару сөзін қазақшаға дәл аударатын болсақ, онда «басқа біреу арқылы өз мақсатына жету» болып шығады екен. Алайда сөзбе сөз аудару сөздің түпкі төркінін әрқашанда дәл бере бермейді.

«Басқару және ретттеу» ағылшын сөзі, оның түп төркіні гректің «монус», яғни «қол», «күш» деген сөзінен шығып, алғашында мал бағу саласында, дәлірек айтқанда ат тізгінін ұстау, меңгеру шеберлігін білдірген. Кейіннен бұл атау адам қызметінің саласына ауысып, адамдарды басқарудың және ұйымдастырудың ғылыми, практикалық мәнін білдіретін болды.

Ағылшын тіліндегі Оксфорд сөздігінде бұл ұғымға мынадай түсінік беріледі:

1 адамдармен қарым-қатынас жасау әдісі, үлгісі;

2 билік және басқару өнері;

3 шеберліктің ерекше түрі және әкімшілік дағды;

4 басқару органы, бөлігі.

Басқарудың осындай жалпы қағидасы, деп атап көрсетеді авторлар, адамдар топтарының алуан түріне түрліше қолданылғанымен оның түп негізі, мағынасы сол қалпында сақталады. Осыған орай белгілі бір әлеуметтік топтарға сәйкес келетін менеджмент негізгі 6 түрге тармақталады:

1 Үкімет. Менеджмент ұғымы үкімет қызметіне қолданылмағанымен, Петерсон мен Плоуменнің пікірінше, оның қызметі барлық жағынан алғанда менеджменттің жалпы анықтамасына сәйкес келеді.

2 Мемлекеттік менеджмент. Көп мемлекеттік мекемелерді ұйымдастыру және оларға жетекшілік ету.

3 Әскери менеджмент. Мемлекеттік менеджменттің ерекше түрі. Қарулы күштерді ұйымдастыру және оларға жетекшілік ету.

4 Құрама одақтық (ассоциялық) немесе клубтық менеджмент.Мемлекеттік мекемелер секілді мұнда да қызметкерлер тобының іс- әрекетін ұйымдастырып, оларға басшылық ету қажет.

5 Бизнес-менеджмент. Үкіметтіктен және мемлекеттіктен өзгеше келетін менеджменттің ерекше түрі.

  1. Мемлекеттік меншіктегі менеджмент. Бизнес- менеджменттің арнайы түрі.




  1. Халықты жұмыспен қамту бағыттары


Халықты жұмыспен қамтуды басқару мынадай бағыттарда жүзеге асырылады:

  1. экономикалық

  2. әлеуметтік – психологиялық

  3. құқықтық

  4. ұйымдық – техникалық

Экономикалық бағыттың мәні - өндірісті процесті басқару. Мұндай жағдайдағы менеджер қызметі аз шығындала отырып, материалдық және еңбек ресурстарын кординациялау.

Әлеуметтік – психологиялық бағыт – басқарудың барлық деңгейіндегі менеджерлерді біріктіру.

Басқарудың төменгі және орта деңгейіндегі менеджерлердің қызметі және жұмысшылар мен коллектив арасындағы дұрыс өндірістік қатынастар орнатуға бағытталған.

Басқарудың құқықтың бағыты – фирманы құру бойынша заңдар, кедендік және салықтық саясат, кәсіпкерлік қызметті мемлекеттік реттеу бойынша заңдарды қамтиды. Менеджерлердің ұйымдық – техникалық міндеттерді тағайындау, ресурстармен жабдықтау, жұмысшылар еңбегін жетілдіру және т.б. қамтиды.

Реттеудің 3 кезеңі белгілі:

- стратегиялық басқару;

- оперативтік басқару;

- бақылау.

Стратегиялық басқару – менеджменттің мақсаттарын тағайындау, жобалау мен перспективті жоспарлау.

Оперативтік басқару – қызметтің екі түрін қамтиды: ұйым және жетекшілік.

Бақылау – пайдаланбаған өндірістік резервтерді, қойылған мақсаттарға жетудегі нәтижелерді талдау мен бағалау.

Тиімді әрекет етуші мекеме менеджменттің барлық бағыттары емен кезеңдерінің бірлігін қамтамасыз етеді.

Пайданы қамтамасыз ету – менеджменттің басты міндетті.


  1. Мемлекетік сектордағы әлеуметтiк жұмыс қағидалары


Ғылыми менеджменттің пайда болуы Фредрик Уинслоу Тейлордың (1856-1915) есімімен байланысты. Оның басты еңбектері – «Фабриканы басқару» (1903), «Ғылыми менеджмент принциптері» (1911), «Конгрестің арнайы комиссиясы алдында көрсету» (1912). Филадельфиядағы оның зиратының басына «Ғылыми менеджмент атасы» деп жазылған. 1880 жылдары өздігінен инженерлік білім алған американдық Фредрик В. Тейлор процесін зерттей бастады. Тейлор еңбек процесін өздігінен жүзеге асатын іс ретінде қарастырмай, оған терең деп қойып, зерттей бастаған тұңғыш адам болды.

Тейлор концепциясының негізгі қағидалары:

1 Практикада қалыптасқан ескі, дәстүрлі жұмыс тәсілдерінің орнына ғылыми іргетасты құру, оның әрбір элементін ғылыми тұрғыдан зерттеу. Ол былай деді: басқаруда да, көпір салу секілді асқан дәлдік керек.

2 Жұмысшыларды ғылыми критерий бойынша таңдау, ол арды жаттықтыру және баулу.

3 Еңбекті ұйымдастырудың ғылыми ойластырылған жүйесін практикаға енгізу ісінде әкімшілік пен жұмысшылар арасындағы ынтымақтастық.

4 Еңбекті біркелкі бөлісу және әкімшілік пен жұмысшылар арасындағы жауапкершілік.

Еңбек өнімділігін барынша арттыруды басты мақсат етіпқоя отырып, тейлор жұмысшы еңбегі мен өндіріс құралдарын пайдалануды; материалдар мен аспаптарды үнемдеп жұмсауды, аспаптарды, жұмыс операцияларын стандарттауды, жұмыс уақытын дәл есептеуді қарапайым операцияларға бөліп, кейіннен хронометраждау арқылы еңбек процестерін зерттеуді, әрбір операцияға бақылау орнатуды, бірыңғайланған еңбек ақыны қолдануды т.б. көздеді.

Тейлор жеке жұмыскерлердің еңбек операцияларын талдай отырып, әрбір операцияны жекелеген құрамдас бөліктерге жіктеуге жәнеде хронометраж көмегімен жұмыстың неғұрлым прогрессивті әдістерін анықтауға болатындығын дәлелдеді.

Жұмыс уақытын дәл есептеу құралдарын, жұмыс операциялары мен қозғалыстарын стандарттауды, нұсқаулық карталарды енгізуді және жұмыс барысын бақылауды қажет етті.

Тейлор жұмысындағы басты жүйе – жекелеген жұмысшылардың еңбегін ұтымды ету, өндіріс процестерін жәнеде соған сәйкес басқару процесін ұйымдастыруды қайта құру болды. Тейлор ілімнің дәл осы жағы өнеркәсіп орындарында жаппай қолданылды.

20-жылдары Тейлор ілімінің көрнекті зерттеушілері мен белсенді насихатшылары Генри Гантт, Френк Б. Гилберт, Лилиан Гильберт, Хорейс Хетэуй, Сенфорт, Харригон, Эмергон, Г. Форд болды.

Эммерсон ойлап шығарған «өнімділіктің 12 принципі» жұртқа кеңінен мәлім болды. (1912). Мұнда ол кәсіпорынды басқарудың принциптерін қарастырды, әрі тұжырымдады. Эммерсонның пікірінше, мұндай принциптерге мыналар жатады:

  • дәл тұжырымдалған мақсат, басқарудың барлық деңгейінде бұған жетуге әрбір басшы мен қол астындағылар ұмтылады;

  • болашақ мақсатты ескере отырып, әрбір жаңа процесті талдауға шынайы дұрыс көңіл бөлу;

  • білікті кеңес беру - өндіріске және басқаруға байланысты арнайы білімнің қажеттігі және барлық мәселеде білікті кеңес бірлесіп ақылдасқанда ғана нәтижелі болады;

  • тәртіп – барлық ұжым (коллектив) мүшелерінің белгіленген тәртіп пен ережеге бағынуы;

  • қызметкерлерге әділ төрелік;

  • басшыны қажетті мәліметтермен қамтамасыз ететін жедел, сенімді, толық, дәл және тұрақты есеп;

  • ұжым қызметін мұқият, жедел, басқаруды қамтамасыз ететін диспетчерлік жұмыс;

  • ұйымдастырудағы бүкіл кемшілікті дәл белгілеуге және одан келетін шығындарды азайтуға мүмкіндік беретін нормалар мен жұмыс кестелері;

  • ең тәуір нәтижеге жетуге мүмкіндік беретін уақыт, күш-қуат және өзіндік құнның үйлесімдерін қамтамасыз ететін жағдайларды қалыпқа келтіру;

  • уақытты белгілеуді және операцияның кезегімен орындалуын ұсынатын операциялар нормасы;

  • атқарылатын жұмыстардың барлық ережесін нақты бекітуді қамтамасыз ететін жазбаша стандартты нұсқаулар;

  • әрбір жұмысшылар еңбегін көтермелеу мақсатында еңбек өнімділігі үшін сыйлыққа ақы төлеу.

Г. Эммерсон өндірісті және басқарманы ұйымдастырудың күрделі міндеттерін жан-жақты ойластырып шешудің қажеттігін және тиімділігін тұңғыш рет атап көрсетті. Әсіресе, тиімділік тұрғысынан рационализациялауды (ұтымды етуді) қарастыруы (ол алғаш рет енгізген ұғым) ерекше көңіл аударарлық. Тиімділік деп, шығын мен нәтиже арасындағы ең қолайлы ара қатынасты атап көрсетті.

Менеджменттің негізгі принциптері – деп басқарудың практикалық міндеттерін қоярдағы басқарудың жүйесіне түрлі құрылымның (элементтің) аралығындағы байланыстарды, (қарым – қатынастарды) жүргізудің жалпылама заңдылықтарын түсіндіреді.

Менеджменттің негізгі принциптері мынадай:

- орталықтан және жергілікті жерден басқаруын ыңғайлы байланыстыру;

- құқықтарды, міндеттемелерді және жауапкершілікті байланыстыру;

- басқаруды демократизациялау;

Форд басқаруды ұйымдастырудың мынадай принциптерін қолданды:

- барлық өндіріс процесін, ондағы сатыларды байланыстарды дәл есептеу және жоспарлау;

- жұмыс жағдайын есептеу және жоспарлау;

- шикізаттарды, материалдарды, механизмдерді, жұмысшы күштерін әзірлеу;

- өндірісті стандартты технология бойынша жүзеге асыру;

- өндірісті жетілдіру жолдарын үнемі іздестіру.

Өндірісті ғылыми басқару концепциясы елеулі өзгерісті кезең болды, соның әсерінен басқару ісі ғылыми зерттеудің дербес саласы ретінде танылды. «Ғылыми басқару» қозғалысы АҚШ-тан тыс жерлерге қанат жайып, Германияда, Англияда, Швецияда, Францияда және басқа да европалық елдерде кеңінен мәлім болды, мұның өзі оларда «басқару», «ғылыми басқару», «рационализация», «еңбекті ғылыми ұйымдастыру» т.б. аттармен жарияланды.

Негізгі әдебиет: 1,3,8

Қосымша әдебиет: 4,5

2 тақырып. Адамның еңбек етуге және еңбек ету бостандығына конституциялық құқығы

  1   2   3   4   5   6   7

Похожие:

«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен iconМолдашева алтынай боранбайқызы азық-түлік қауіпсіздігі: бағалау, болжамдау және оны қамтамасыз ету механизмі (Жамбыл облысының материалдарында)
Экономика ғылымдарының кандидаты ғылыми дәрежесін ізденуге арналған диссертациялық жұмыстың
«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен iconҚазақстан Республикасының азаматтық авиациясын метеорологиялық қамтамасыз ету
Икао) туралы конвенцияның 3-қосымшасында және Дүниежүзілік метеорологиялық ұйымның (бұдан әрі – дмұ) Техникалық регламентінде айтылған...
«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен iconҚр жер қойнауын пайдаланушылардың,арнаулы төлемдері мен салықтары және оны өндіріп алуды ұйымдастыру
Нарықтық экономика мен мемлекеттің салық саясатының негізгі мақсаты- бюджеттің кіріс бөлігін қаржы ресурстарымен қамтамасыз ету болып...
«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен icon«Жұмыссыз азаматтарды тіркеу және есепке қою» мемлекеттік қызмет регламенті Негізгі ұғымдар
«Еңбек нарығы» баж және «Жұмыспен қамту» баж – Қазақстан Республикасы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің «Еңбек...
«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен iconҚазақстан республикасының білім және ғылым министірлігі
Экономикалық жүйе теориясының әдістемелік негіздері. Негізгі экономикалық жүйелер мен оларды дамыту заңдылықтары. Экономикалық жүйені...
«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен icon050704 – Есептеу техникасы және бағдарламалық қамтамасыз ету мамандығына арналған
Есептеу техникасы және бағдарламалық қамтамасыз ету мамандығына арналған «Ақпараттық қауіпсіздік негіздері» пәнінің оқу бағдарламасы...
«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен icon050704 – Есептеу техникасы және бағдарламалық қамтамасыз ету мамандығына арналған
Есептеу техникасы және бағдарламалық қамтамасыз ету мамандығына арналған «Операциялық жүйелер» пәнінің оқу бағдарламасы (Syllabus)...
«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен icon1. Үкіметтің, Ұлттық Банктің және Қаржылық қадағалау агенттігінің банк секторының қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз ету және банктерді олардың қаржылық жай-күйіне байланысты маңызды проблемалар туындаған кезде қолдау жөніндегі шаралары
Ақстан Республикасының Заңына (бұдан әрі – Банктер туралы Заң) сәйкес банктердің қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз ету, олардың депозиторларының...
«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен iconБілім беру ұйымдарындағы білім алушылар мен тәрбиеленушілерді тамақпен, оның ішінде тегін және жеңілдетілген тамақпен қамтамасыз ету
Амтамасыз ету бойынша мемлекеттік қызмет көрсету стандарты (бұдан әрі — Стандарт) орта білім беру ұйымдарындағы білім алушылары мен...
«Халықты еңбекпен қамтамасыз ету және оны реттеу» пәнінен iconKazakhstan and China: modern problems of the transfrontal rivers
Хр-де, өз кезегінде, өнеркәсіп, ауылшаруашылығы мен өсіп жатқан қалалардың қажеттілігін арта түскен көлемде қамтамасыз ету үшін су...
Разместите кнопку на своём сайте:
Документы


База данных защищена авторским правом ©kzdocs.docdat.com 2012
обратиться к администрации
Документы
Главная страница